|
O zivotu i radu
svestenika mnogo se govori i medju vernima i medju onima
koji to nisu. LJudi cesto o tome govore a da veoma malo
ili gotovo nista ne znaju o prirodi svestenickog zvanja.
A svestenicki poziv je izuzetno tezak i uzvisen, i onaj
koji zeli da bude svestenik "dobro delo zeli" (1 Tim. 3,
1).
A evo sta o tome kazu
nasi sveti apostoli i sam Gospod Isus Hristos:
O
potrebi pripreme za svestenicku sluzbu
Zbog velike vaznosti i
teskoce pastirske sluzbe postavljena je od strane Crkve i
jerarhije preka potreba u brizljivoj pripremi za pastira
- svestenika. Gospod nas Isus Hristos izabrao je ribare i
proste ljude, sa verom u Njega, za svoje apostole i
poverio im sluzbu uredjenja Crkve. Oni su odmah ostavili
svoja predjasnja zanimanja i predali se radu apostolstva.
na poziv Gospoda i Ucitelja oni su odmah ostavili sve i
posli za Njim s namerom, da se pripreme za buducu sluzbu,
koju im je ukazivao Gospod. Vise od tri godine oni su
bili zajedno sa Gospodom, slusali Njegove besede u kojima
je izlagao narodu svoju nauku i dobili su od Njega
narocita uputstva, kojima je hteo da im prosvetli um i
ojaca veru. Mnoge pouke zapisane su u Jevandjelju, ali ih
je mnogo vise takvih, koje su oni culi i zapisivali samo
u svojim srcima.
Posle apostola,
predstavnici crkava rukovodili su se onim poukama, koje
su ostavljali sveti apostoli svojim naslednicima. Sta su
god radili apostoli pri uredjenju crkve, to su isto
savetovali i svojim naslednicima da cine. Episkopu
Timoteju apostol Pavle pise: "Ruke svoje ne polazi
ubrzo ni na koga" (1. Tim. 5, 22). Odredjujuci ona
svojstva, kojima treba da se odlikuje svestenicki
kandidat i na koja treba obratiti paznju pri izboru
crkvenih sluzitelja, apostol u poslanici Timoteju i Titu
(2 Tim. 1, 13; Tit. 1, 9), ukazuje na to da je takav
"spreman
za ucitelja, koji ce se drzati pravog ucenja i biti u
stanju savetovati sa zdravom naukom i pokarati one koji
se protive".
Sveti Sava, prvi
arhiepiskop srpski, dobro je spoznao potrebu pripreme
lica za svestenicki rad i sluzbu, te je sam napustio
vladalacki dom svog oca i otisao na Svetu Goru, centar
ondasnje duhovne prosvete, da se tamo pripremi i u
skolama i manastirima pouci bogoslovskim naukama i snabde
crkvenim znanjem, koje mu je bilo potrebno kao
svestenosluzitelju, da bi sa uspehom mogao siriti i
utvrdjivati u srpskom narodu pravoslavnu hriscansku veru.
Danas se prema zakonima
SPC trazi da svestenik pre rukopolozenja zavrsi odredjene
bogoslovske skole.
Obrazovanje
svestenickog kandidata
Sam zivot Crkve resio je
pitanje o potrebi obrazovanja svestenickog kandidata. kod
nas postoje narocite duhovne skole - bogoslovije - kao i
Bogoslovski fakultet, sa utvrdjenim programom i
pedagoskim propisima za pripremu i obrazovanje
svestenika. U bogoslovijama u toku petogodisnjeg
skolovanja ucenici sticu osnovna znanja iz bogoslovskih
disciplina, svetovnih predmeta i klasicnih jezika. Nije
na odmet da pobrojimo predmete koji se izucavaju: Sveto
pismo Starog i Novog zaveta, Dogmatika sa uporednim
bogoslovljem i sektanstvom, Moralno Bogoslovlje (Etika),
Apologetika, Patrologija, Istorija hriscanske crkve,
Katihizis, Crkveno pravo sa bracnim pravom, Liturgika sa
crkvenom arheologijom i pashalijom, Pastirsko
bogoslovlje, Omilitika (nauka o besednistvu),
Psihologija, Logika, Istorija filosofije, Pedagogika sa
metodikom verske nastave, Drzavno uredjenje i crkvena
administracija, Opsta istorija, Crkvenoslovenski jezik,
Srpski jezik sa teorijom i istorijom knjizevnosti, Ruski
jezik, Engleski jezik, Grcki jezik, Latinski jezik,
Higijena sa prakticnim domacim lekarstvom, Osnovi muzike,
Crkveno pevanje sa pravilom. Pored teorijskog ucenja,
djaci svakodnevno ucestvuju prakticno u vrsenju crkvenih
obreda i sluzbi i tako sticu prakticnba znanja za vrsenje
njihove teske i odgovorne sluzbe koja ce biti trojaka:
svestenik je ucitelj naroda, vrsilac crkvenih obreda i
sluzbi, i moralni rukovodilac - upravljac i vaspitac
svoje pastve.
Po primeru svetog
apostola Pavla, svestenik treba svakog od parohijana kao
otac decu svoju da moli, tesi i upucuje da zive po volji
Bozjoj, koji nas je pozvao u svoje carstvo i slavu (1.
Sol. 2, 10-12). Svestenik treba, dakle, da pazi na sebe i
stado, u kome ga Duh Sveti postavi vladikom, da cuva
crkvu Gospoda i Boga koju stece krvlju svojom (Dela ap.
20, 28), i da upucuje svakog coveka u mudrosti te da
pokaze svakoga coveka savrsenog u Isusu Hristu.
Svoje najbolje djake
crkva upucuje na poslediplomske i doktorske studije kao i
na studije drugih nauka (pravo, ekonomija itd.).
Stupanje
svestenickog kandidata u brak i svestenicki cin
U Pravoslavnoj crkvi,
iako nije zakon, ali je vec postao obicajni zakon,
svestenici su zenjeni ljudi. Zato svaki svestenicki
kandidat, pre stupanja u djakonski i svestenicki cin,
stupa u brak, jer po 26. Apostolskom i 6. Pravilu
trulskog sabora, djakon i prezviter ne moze stupiti u
brak posle rukopolozenja. Apostol Pavle kaze: "Djakon da bude jedne
zene muz, koji dobro upravlja decom i kucom svojom" (1. Tim. 2,
4).
Miodrag
Petrovic
|
